Parafia Bialynicze

Pierwsze wspomnienie o kościele katolickim na ziemi białynickiej, w samych Białyniczach lub w pobliskim Ciecierynie, pochodzi z 1579 r. W kolejnych latach prawdopodobnie przeszedł on w ręce kalwinów.

Lew Sapieha, kanclerz wielki litewski, ufundował w miasteczku Białyniczach klasztor karmelitów w 1624 r. Od 1634 r. znany jest obraz Matki Bożej w nowozbudowanym drewnianym kościele. Czy był on od początku cudowny lub starodawny? — już od 1641 r. jego kopia znajdowała się (i znajduje po dziś dzień) na warszawskim Lesznie.

W czasie wojny z Rosją 1654 – 1667 obraz był ewakuowany przez Sapiehę do jego twierdzy w Lachowiczach. Dopiero w 1761 r. powrócił do Białynicz, do nowozbudowanego murowanego kościoła. Koronacji obrazu, szesnastej w Rzeczpospolitej, dokonał 20 września 1761 r. biskup smoleński Jerzy Hylzen (na odpust Narodzenia NMP według starego stylu? - spotykana w internecie data 29 września jest pomyłkowa, gdyż relacje z koronacji mówią o trzech dniach uroczystości — od 18 do 20 września).

Do Białynicz doszła granica I rozbioru Rzeczpospolitej. Wkrótce Białynicze straciły prawa miejskie. Niektórzy z napominających uparcie o tym mieszczan, zostali zesłani nawet za to na Sybir. Herb miejski nie został odnaleziony po dziś dzień. Dzięki temu jednak znalazła się w nowym herbie Matka Boża Białynicka.

12 kwietnia 1876 r. władze carskie wreszcie zwieńczyły sukcesem swe 40-letnie starania o zamknięcie białynickiego kościoła – od tego, zdaniem cara, zależał sukces rusyfikacji całej Białorusi! Ten dzień prawosławni świętują jako swoje wspomnienie Matki Bożej Białynickiej.

Ale oryginał obrazu został zawczasu ukryty przez katolików — i już na początku XX wieku nikt nie wiedział, gdzie się znajduje.

Okolice Białynicz zamieszkuje zaściankowa szlachta, zwana „podrucką” — od rzeki Druczy. Stąd też wywodzą się wielcy magnaci, książęta Druccy. Po Sapiehach właścicielami Białynicz byli Ogińscy. Resztki ich pałacowego parku zachowały się do dziś. Wreszcie w 1915 roku osiedliło się tu wielu uchodźców przed frontem znad Wisły. Niektórzy ich potomkowie pozostali do dziś dnia.

W miejsce kościoła zamkniętego w 1876 r. katolicy wybudowali w oddalonych o 10 kilometrów Świaciłowiczach w 1903 r. nową świątynię św. Ludwika, która została im odebrana przez władze sowieckie po wygnaniu ostatniego proboszcza w 1928 r. W latach sześćdziesiątych został wysadzony w powietrze kościół i klasztor w Białyniczach.

W 1993 r. odrodziła się katolicka parafia, którą obsługiwali księża dojeżdżający z Mohylewa, a następnie ze Szkłowa. Od 1995 r. mamy własną, choć niewielką i zbyt już dla nas ciasną, kaplicę, a od października 2008 r. — własnego proboszcza, pierwszego od 132 lat. Od 1994 r. przybywają już do nas pielgrzymi, marzymy o pięknym kościele i — jeśli Matka Boża tego zechce — o powrocie Jej cudownego obrazu!